عمل فمتو لیزیک (Femto LASIK) چشم یکی از جدیدترین و پیشرفته ترین روش های جراحی برای درمان عیوب انکساری چشم است که برای اصلاح مشکلات بینایی مانند: نزدیک بینی، دوربینی و آستیگماتیسم به کار میرود. در این روش به جای استفاده از تیغ های جراحی سنتی، لیزر فمتوثانیه با دقت بسیار بالا برای برش لایههای قرنیه به کار گرفته میشود. همین موضوع باعث شده دقت و ایمنی عمل به شکل قابل توجهی افزایش یابد. بسیاری از بیماران به دنبال جایگزینی برای عینک و لنزهای تماسی هستند و جراحی فمتو لیزیک میتواند انتخابی مناسب برای آنها باشد. در این مقاله توضیح میدهیم که عمل فمتو لیزیک چیست، چگونه انجام میشود، چه مزایا و عوارضی دارد برای چه افرادی مناسب است. همچنین درباره ماندگاری نتایج و سن مناسب برای انجام این عمل صحبت میکنیم تا دید جامعی در اختیار شما قرار گیرد.
عمل فمتو لیزیک چیست؟
عمل فمتو لیزیک یک روش پیشرفته برای اصلاح مشکلات بینایی مانند نزدیک بینی، دوربینی و آستیگماتیسم است. این روش ترکیبی از دو فناوری لیزر فمتوثانیه و لیزر اگزایمر است.
عمل فمتو لیزیک در وب سایت Healthline اینگونه معرفی شده است:
این روش در کنار سایر جراحیهای انکساری، برای بازشکلدهی قرنیه چشم با هدف برطرف کردن مشکلات بینایی به کار میرود. کراتومیلوزیس (Keratomileusis)، یا همان تراش دادن قرنیه به منظور اصلاح عیوب انکساری، اولین بار در سال ۱۹۴۸ با استفاده از یک ابزار جراحی کوچک مجهز به تیغه نوسانی به نام میکروکراتوم (Microkeratome) ابداع شد.
این روش اولیه که بر پایه ابزار مکانیکی انجام میشد، به عنوان «کراتوپلاستی لاملار قدامی» (ALK) شناخته میشد. در اواخر دهه ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰، فناوری این تکنیک پیشرفت قابل توجهی پیدا کرد.
در اوایل دهه ۱۹۹۰، لیزر فمتو (Femto Laser) معرفی شد و این امکان را برای جراحان فراهم کرد که بجای ابزار برش مکانیکی، فلپ قرنیه مورد استفاده در عمل لیزیک را با لیزر ایجاد کنند. پس از جراحی، این فلپ بدون نیاز به بخیه در جای خود قرار میگیرد که این موضوع باعث تسریع روند بهبودی میشود.
نحوه انجام فمتو لیزیک چگونه است؟
عمل فمتو لیزیک شامل دو مرحله اصلی با استفاده از دو نوع لیزر متفاوت است. قبل از شروع جراحی، قطره های بیحسی موضعی به چشم ها زده میشود و ابزار مخصوصی برای باز نگه داشتن پلک ها استفاده میشود تا از پلک زدن جلوگیری شود. لیزر فمتوثانیه برای ایجاد یک فلپ نازک و دقیق در سطح قرنیه استفاده میشود. این لیزر با استفاده از پالس های نوری بسیار سریع لایه ای نازک از قرنیه را برش میدهد، بدون اینکه به بافت های زیرین آسیب برساند. پس از ایجاد فلپ، جراح آن را به آرامی برمیدارد تا به لایه های زیرین قرنیه دسترسی پیدا کند.
با استفاده از لیزر اگزایمر، شکل و انحنای قرنیه تغییر داده میشود. این لیزر به دقت بافت های اضافی قرنیه را تبخیر میکند تا نور به درستی بر روی شبکیه متمرکز شود. لیزر اگزایمر به دقت برنامه ریزی شده است تا نقص های بینایی مانند نزدیک بینی، دوربینی و آستیگماتیسم را اصلاح کند. پس از اصلاح قرنیه، فلپ به آرامی به جای خود بازگردانده میشود. این فلپ به طور طبیعی در جای خود قرار میگیرد و نیازی به بخیه ندارد.
عمل فمتولیزیک چشم
کاندیدای مناسب برای انجام فمتو لیزیک
کاندیدای مناسب برای انجام جراحی فمتو لیزیک باید ویژگی ها و شرایط خاصی داشته باشد تا احتمال موفقیت عمل و نتایج مطلوب افزایش یابد. به عنوان مثال:
- فرد باید دارای چشم های سالم و بدون بیماری های چشمی جدی مانند گلوکوم، آب مروارید، خشکی چشم، عفونت چشمی فعال یا التهاب های شدید چشم باشد.
- افرادی که بیماری های خود ایمنی دارند، به ویژه اگر این بیماری ها کنترل نشده داشته باشند.
- افرادی که دارای نزدیک بینی هستند و از عینک یا لنز تماسی برای دیدن دور استفاده میکنند.
- اشخاصی که برای دیدن نزدیک به عینک نیاز دارند.
- کسانی که به دلیل ناهنجاری در شکل قرنیه یا عدسی نیاز به تصحیح بینایی دارند.
- فرد باید دارای بینایی نسبتاً پایدار برای حداقل 1 تا 2 سال گذشته باشد. تغییرات شدید در بینایی ممکن است نشانه ای از مشکلاتی باشد که نیاز به درمان یا پیگیری بیشتری دارد.
- ضخامت کافی قرنیه برای انجام عمل فمتو لیزیک ضروری است. در صورتی که قرنیه نازک باشد، ممکن است جراح پیشنهاد کند از روش های دیگر استفاده کنید.
- داشتن نزدیکبینی، دوربینی یا آستیگماتیسم در محدودهای که لیزر قادر به اصلاح آن است.
- سلامت عمومی خوب و عدم ابتلا به بیماریهای چشمی پیش رونده مانند قوز قرنیه.
در صورتی که قصد یافتن و مراجعه به بهترین دکتر لیزیک در مشهد را دارید، لازم است برای مشاوره و معاینه به صورت حضوری پزشک را ملاقات نمایید. دکتر شاهین گلستانی جراح و متخصص چشم دارای بودر تخصصی ICO و ناسیونال کشوری بعنوان یک جراح حاذق برای عمل های لیزیک در مشهد معرفی می گردند.
چه افرادی برای فمتو لیزیک مناسب نیستند؟
برخی بیماران به دلیل شرایط خاص نمیتوانند از این روش بهرهمند شوند. موارد منع انجام عبارتند از:
- افرادی با قرنیه بسیار نازک یا نامنظم.
- مبتلایان به بیماریهای خودایمنی مانند لوپوس یا آرتریت روماتوئید.
- زنان باردار یا شیرده (به دلیل تغییرات هورمونی).
- افراد مبتلا به قوز قرنیه یا عیوب انکساری بسیار شدید.
- بیماران با خشکی چشم شدید یا مشکلات شبکیه.
مزایای فمتو لیزیک
عمل فمتو لیزیک به دلیل استفاده از تکنولوژی های پیشرفته، مزایای قابل توجهی نسبت به روش های سنتی جراحی چشم دارد. عبارتند از:
- لیزر فمتوثانیه برای ایجاد فلپ قرنیه با دقت بسیار بالا و بدون نیاز به تیغه جراحی استفاده میشود. این دقت بالا باعث کاهش خطرات و افزایش نتایج مطلوب جراحی میشود.
- بیماران معمولاً پس از جراحی فمتو لیزیک به سرعت به فعالیت های روزمره خود بازمیگردند. بیشتر بیماران در عرض چند روز بهبود قابل توجهی را تجربه میکنند.
- به دلیل عدم نیاز به برش دستی و استفاده از لیزر برای ایجاد فلپ، خطر عوارضی مانند جابجایی فلپ، عفونت یا خونریزی به حداقل میرسد.
- فرآیند جراحی و بهبودی معمولاً با ناراحتی کمتری نسبت به روش های قدیمی تر همراه است، زیرا از لیزر برای ایجاد فلپ استفاده میشود و نیازی به بخیه وجود ندارد.
- با توجه به دقت بالای فناوری فمتو لیزیک، بسیاری از بیماران نتایج بسیار خوبی از نظر بینایی و کیفیت زندگی گزارش میدهند.
- فلپ ایجاد شده با لیزر فمتوثانیه به طور طبیعی به سطح قرنیه چسبیده و نیازی به بخیه ندارد، که باعث کاهش خطر عفونت و مشکلات بهبودی میشود.
- فمتو لیزیک قادر است مشکلات انکساری در دامنه های وسیع تری را نسبت به برخی روشهای دیگر اصلاح کند، به ویژه برای کسانی که مشکلات انکساری پیچیده تری دارند.
- نتایج فمتو لیزیک معمولاً پایدار است و بسیاری از بیماران بهبود بینایی طولانی مدت را تجربه میکنند.
رضایت از فمتولیزیک
عوارض عمل فمتو لیزیک چشم
اگرچه فمتو لیزیک چشم یکی از ایمن ترین جراحی های انکساری چشم است، اما مانند هر عمل دیگری میتواند عوارضی به همراه داشته باشد. شایع ترین آنها عبارتند از:
- خشکی چشم موقتی که معمولاً با قطرههای اشک مصنوعی بهبود مییابد.
- هاله بینی یا دیدن نورهای پخششده به خصوص در شب.
- حساسیت به نور در روزهای اولیه.
- التهاب خفیف قرنیه یا عفونت نادر.
با این حال، بیشتر این عوارض کوتاه مدت هستند و با مراقبت های صحیح برطرف میشوند.
اقدامات لازم قبل از فمتولیزیک
قبل از انجام جراحی فمتو لیزیک رعایت برخی اقدامات و نکات مهم است تا از موفقیت جراحی و بهبودی مناسب اطمینان حاصل شود.
- با چشم پزشک خود مشاوره کنید تا سلامت چشمها و وضعیت بینایی شما بررسی شود و اطمینان حاصل شود که شما کاندید مناسبی برای فمتو لیزیک هستید.
- اگر از لنزهای تماسی استفاده میکنید، معمولاً باید حداقل 1 تا 2 هفته قبل از جراحی از استفاده از آن ها خودداری کنید.
- با پزشک خود درباره داروهایی که مصرف میکنید مشورت کنید. ممکن است نیاز باشد برخی داروها مانند آنتیهیستامین ها یا داروهای ضدالتهاب غیر استروئیدی را قبل از جراحی متوقف کنید.
- حداقل 24 ساعت قبل از جراحی از استفاده از محصولات آرایشی مانند ریمل، سایه چشم یا کرم های دور چشم خودداری کنید تا خطر عفونت کاهش یابد.
- قبل از روز جراحی، به اندازه کافی استراحت کنید تا بدن و چشم های شما آماده باشند.
راهنمای جامع عملی مراقبت های بعد از عمل فمتولیزیک
مراقبت های بعد از عمل فمتولیزیک
مراقبت های مناسب بعد از عمل فمتو لیزیک بسیار مهم است تا بهبودی سریع و موفقیت آمیز حاصل شود. دکتر شاهین گلستانی به شناخت و رعایت این موارد بعد از جراحی فمتو لیزیک تاکید فراوان دارد. در زیر به نکات کلیدی مراقبت های بعد از جراحی بیان شده است.
- طبق دستور پزشک، از قطره های آنتی بیوتیک، ضد التهاب و مرطوب کننده استفاده کنید تا از عفونت و التهاب جلوگیری شود
- از دست زدن، مالیدن یا فشار دادن چشم ها خودداری کنید تا از جابجایی فلپ قرنیه یا آسیب به آن جلوگیری شود.
- در شب های اول بعد از جراحی، از محافظ چشم های نرم برای جلوگیری از مالیدن ناخواسته چشم ها استفاده کنید. هنگام قرار گرفتن در محیط های گرد و غبار یا دود، از محافظ چشم استفاده کنید.
- برای چند روز اول از فعالیت های سنگین و ورزش های شدید خودداری کنید. از شنا کردن در استخر، دریا و استفاده از سونا تا چند هفته خودداری کنید تا از خطر عفونت جلوگیری شود.
- طبق دستور پزشک، به طور منظم برای معاینات پیگیری مراجعه کنید تا پیشرفت بهبودی و نتایج جراحی بررسی شود.
- تا چند روز بعد از جراحی از استفاده از محصولات آرایشی و کرم های دور چشم خودداری کنید.
- از تماس دست های آلوده با چشم ها جلوگیری کنید و بهداشت دست ها را رعایت کنید.
ماندگاری نتیجه فمتو لیزیک چشم چقدر است؟
ماندگاری نتایج این عمل به شرایط بیمار و رعایت مراقبتها بستگی دارد. در اغلب بیماران، نتایج فمتو لیزیک دائمی است و بینایی پایدار باقی میماند. با این حال، تغییرات وابسته به سن مانند پیرچشمی (Presbyopia) ممکن است بعد از ۴۰ سالگی بروز کند و نیاز به عینک مطالعه ایجاد شود. در صورت بازگشت جزئی شماره چشم، امکان انجام عمل ترمیمی نیز وجود دارد.
سن مناسب برای عمل فمتو لیزیک چشم
سن یکی از عوامل مهم در موفقیت جراحی است. معمولاً بهترین زمان برای فمتو لیزیک چشم بین ۲۰ تا ۴۰ سالگی است؛ زیرا در این سنین شماره چشم پایدار است و بافت قرنیه شرایط مناسبی دارد. انجام عمل در سنین کمتر از ۱۸ سال توصیه نمیشود چون شماره چشم هنوز در حال تغییر است. در سنین بالاتر نیز در صورت سلامت قرنیه و نبود بیماریهای زمینهای، امکان انجام عمل وجود دارد اما پزشک باید شرایط بیمار را به دقت ارزیابی کند.
فمتو لیزیک چشم در مشهد
شهر مشهد به عنوان یکی از قطب های پزشکی ایران، مراکز مجهز و پزشکان با تجربه ای برای انجام فمتو لیزیک چشم دارد. بدیهی است مراجعه به متخصص چشم حاذق و حرفه ای و همینطور بهره گیری از دستگاه های پیشرفته، امکان انجام جراحی با ایمنی و کیفیت هرچه بیشتر را فراهم میکند. بیمارانی که قصد انجام عمل فمتولیزیک چشم در مشهد را دارند میتوانند با مراجعه به دکتر شاهین گلستانی، پس از مشاوره و بررسیهای دقیق، عمل خود را در عالی ترین شرایط انجام دهند.